Renovatie gemalen Galgenrak en Streukelerzijl, Hasselt

Langs de Gennerdijk, nabij buurtschap Streukel en tussen de Overijsselse Vecht en Hasselt, liggen het monumentale gemaal Streukelerzijl, gemaal Galgenrak en stuw Fissele. Het gemaal Streukelerzijl (1925) verzorgt de afwatering van het gebied Haerst - Genne (ca. 6000 ha) vanuit de Groote Grift. Het naastgelegen gemaal Galgenrak (1979) pompt het overtollige water weg uit het stroomgebied rond de Dedemsvaart, grofweg gelegen tussen Hasselt, Balkbrug en Staphorst (ca. 9000 ha). Samen zorgen ze ervoor dat het water uit het binnenland afgevoerd kan worden richting het IJsselmeer.

Samen met aannemerscombinatie Friso Civiel-Dubbink zijn we eind 2024 gestart met de aanpak van gemaal Galgenrak (gelegen naast gemaal Streukelerzijl). Gemaal Galgenrak, gebouwd in 1978, is verouderd en voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd. Daarom vervangen we het volledig, zowel het gebouw als de pompen. Het nieuwe gemaal krijgt een grotere capaciteit, van 340.000 naar 550.000 liter water afvoeren per minuut. Naast het afvoeren van water, wordt het straks ook mogelijk om in droge periodes water aan te voeren vanuit het Zwarte Water. Dat is met het huidige gemaal nog niet mogelijk, en juist daarom is een groter en moderner gemaal nodig. Zo blijft het gebied goed beschermd tegen extreem weer: van flinke regenbuien tot langdurige droogte. 

Samen met de omwonenden hebben we gewerkt aan het ontwerp van het nieuwe gemaal. Daarbij staat duurzaamheid centraal. Zo:

• hergebruiken we de betonnen wanden, vloer en bodembescherming van het oude gemaal;
• krijgen oude, maar nog goede houten planken een tweede leven als gevelbekleding;
• gebruiken we voor de terreinverharding cementloos beton, waarbij het cement is vervangen door een duurzamer bindmiddel dat de CO₂-uitstoot aanzienlijk vermindert.

We verwachten dat het nieuwe gemaal Galgenrak begin 2027 klaar is.

Door de toenemende extreme weersomstandigheden, zoals hevige regenval en langdurige droogte, is het extra belangrijk dat onze gemalen toekomstbestendig zijn. Daarom renoveren we, na gemaal Galgenrak, ook het naastgelegen monumentale gemaal Streukelerzijl. Dat doen we met respect voor het karakter en de uitstraling van dit honderd jaar oude gebouw.

Bij deze renovatie worden de oorspronkelijke, zogeheten ‘kattenrugpompen’ gerestaureerd. Daarnaast vervangen we de andere twee pompen door duurzame en volledig elektrische varianten, die binnen het bestaande gebouw worden geplaatst. Op die manier behouden we zowel de functionaliteit als het historische aanzicht van dit monumentale pand. Ook wordt gemaal Streukelerzijl vispasseerbaar gemaakt. Dat betekent dat de vissen straks veilig heen en weer kunnen zwemmen. De plannen voor deze renovatie bevinden zich momenteel in de afrondende fase.