Stellingen

Wat valt er te kiezen?

Hoe kunnen kiezers een weloverwogen stemkeuze maken als ze niet weten waarvoor ze kiezen?

Daarom vroegen we de verschillende partijen die meedoen aan de waterschapsverkiezingen wat zij belangrijk vinden. Per partij konden ze 100 punten verdelen en een eigen toelichting in 100 woorden geven.

Stelling 1

Wij vinden het belangrijk dat het waterschap inwoners meer bescherming biedt tegen de gevolgen van klimaatverandering.

Algemene toelichting

Het klimaat verandert. Ook in Nederland. Periodes waarin langdurig in een groot gebied veel neerslag valt, zullen vaker voorkomen. Heftige buien, waarbij lokaal in korte tijd veel water naar beneden komt, zullen vaker en met meer neerslag vallen. Maar ook langdurige droogte, zoals afgelopen zomer, zullen we in de toekomst vaker meemaken. Allerlei maatregelen zijn mogelijk om ons in Nederland beter te wapenen tegen de gevolgen van dit extremere weer. Denk bijvoorbeeld aan meer groen in de stad, hogere dijken, meer ruimte om water vast te houden en te bergen, betere aanvoermogelijkheden met meer gemalen... het zijn slechts enkele voorbeelden. Ook inwoners en bedrijven kunnen rekening houden met het veranderende klimaat en bijdragen aan het beperken van overlast. Bijvoorbeeld met een groene inrichting van tuin en terras, met weinig of geen tegels, met groene daken en een regenton. En moeten agrariërs wel aardappelen willen verbouwen op hoge zandgronden, of kunnen zij beter kiezen voor gewassen die beter tegen droogte zijn bestand, zoals quinoa? De vraag voor het bestuur van het waterschap is hoeveel bescherming we willen bieden. Richten we ons op het voldoen aan wettelijke normen en is de samenleving aan zet voor de rest? Of vinden we dat we als waterschap meer moeten doen om risico’s en overlast te beperken? En wat mag dat dan kosten?

Stelling 2

Wij vinden het belangrijk dat het waterschap meer investeert in stad en dorp.

Algemene toelichting

In de bebouwde kom is de gemeente over het algemeen verantwoordelijk voor de riolering, de aan- en afvoer van water en het grondwaterpeil. Maar hoe in stad en dorp wordt omgegaan met water heeft gevolgen die ook aan het waterschap raken. Als er in de stedelijke omgeving bijvoorbeeld veel ruimte is voor groen en water, dan is er als het hard regent ruimte voor al dat water om in de grond te zakken. Dat gaat wateroverlast verderop in lagergelegen, vaak landelijk gebied tegen. En er is een bijkomend effect. Want meer water en groen dragen bij aan de kwaliteit van de leefomgeving in stad en dorp en bieden verkoeling wanneer op een zomerse dag de temperaturen omhoog schieten. Ook rioolstelsels waarbij regenwater niet of nauwelijks in het riool terechtkomt, zijn van belang. Dit gaat riooloverstorten tegen en voorkomt dat de waterzuivering enorme hoeveelheden water te verwerken krijgen (en extra kosten die samenhangen met een grotere waterzuivering). Voor het bestuur van het waterschap roept dit de vraag op of we bereid zijn om samen met gemeenten te investeren in de bebouwde omgeving, ook als we geen directe verantwoordelijkheid hebben.

Stelling 3

Wij vinden het belangrijk dat het waterschap geld uitgeeft aan duurzame initiatieven.

Algemene toelichting

We willen in Nederland de uitstoot van CO2 fors beperken. Dat vraagt een drastische vermindering van het gebruik van fossiele brandstoffen en de overstap naar hernieuwbare energie. Het is aan het waterschapsbestuur om te bepalen in welke mate het waterschap bijdraagt aan deze energietransitie. Zo is het bijvoorbeeld mogelijk om rioolslib dat ontstaat bij het zuiveren van afvalwater te vergisten en dit levert veel duurzame energie op. Of denk aan de plaatsing van zonnepanelen of windmolens op eigen locaties, of een wagenpark dat bestaat uit elektrische voertuigen. Waterschappen verbruiken veel energie. Zeker het dagelijks zuiveren van miljoenen liters rioolwater, kost veel energie. WDODelta streeft ernaar om in 2025 energieneutraal te zijn en in de eigen energiebehoefte te kunnen voorzien. Maar is dit genoeg? Kunnen wij meer doen? Mag onze bijdrage aan de duurzaamheidenergietransitie een hoger prijskaartje hebben?

Stelling 4

Wij vinden het belangrijk dat het waterschap ervoor zorgt dat er geen schadelijke stoffen in het water komen.

Algemene toelichting

Waterschappen zuiveren het afvalwater van inwoners en bedrijven. Dit gebeurt op rioolwaterzuiveringen. Vaak met bacteriën die organische stoffen ‘opeten’, die bijvoorbeeld in poep en urine zitten. Het gezuiverde rioolwater komt vervolgens weer in sloten, beken, vaarten en rivieren terecht. Maar niet alle stoffen zijn organisch. Chemische stoffen, zoals bijvoorbeeld medicijnresten, halen de bacteriën niet uit het water en stromen met het gezuiverde water mee. En dat brengt schade toe aan het milieu. Denk bijvoorbeeld aan geslachtsveranderingen bij vissen die daardoor geen nakomelingen meer kunnen krijgen. Accepteren we dit zo lang het gezuiverde water maar voldoet aan wettelijke eisen? Of vinden we het belangrijk het milieu meer bescherming te bieden, bijvoorbeeld door te investeren in zuiveringstechnieken die deze stoffen er wel uithalen. Door strengere regels te stellen voor lozingen en daar scherp op te handhaven? Of zien we ook een verantwoordelijkheid voor de samenleving. Want het probleem kan ook bij de bron worden aangepakt. Bijvoorbeeld ziekenhuizen kunnen de medicijnresten in de urine van hun patiënten er eerst uithalen, voordat het afvalwater het riool ingaat. En het zou ook helpen als medicijngebruikers hun overtollige medicijnen niet via de wc wegspoelen, maar deze inleveren bij de apotheek. De vraag is aan het waterschapsbestuur: hoe ver moet het waterschap gaan in de bescherming van het milieu, wat mag dat kosten en waar leggen we verantwoordelijkheid bij de samenleving?

Stelling 5

Wij vinden het belangrijk dat de belastingtarieven de komende 4 jaar niet stijgen.

Algemene toelichting

De waterschapsbelastingen zijn de belangrijkste bron van inkomsten voor de waterschappen. Inwoners en bedrijven betalen deze belastingen en daarmee voor het werk dat hun waterschap doet. Natuurlijk moet het waterschap zijn wettelijke taken uitvoeren. Maar meer ambitie is mogelijk. Willen we bijvoorbeeld extra bescherming tegen wateroverlast? Tegen de gevolgen van droogte? Extra investeren in de aantrekkelijkheid van sloten, beken, vaarten en rivieren voor planten en dieren wellicht? Mogelijkheden benutten om energie op te wekken? Of tegemoet komen aan maatschappelijke wensen, bijvoorbeeld om recreatie op en langs het water mogelijk te maken? Het bestuur van het waterschap kan kiezen voor een ‘enge taakopvatting’, oftewel tegen minimale kosten invulling geven aan wettelijke taken. Maar een ‘brede taakopvatting’ waarbij het waterschap meer doet dan enkel de uitvoering van de wettelijke taak omdat dit waardevol is voor de samenleving, is ook mogelijk. Simpel gezegd: hoe meer ambitie, des te hoger de belastingtarieven.